Το ελληνικό θέατρο σκιών κι ο Έλληνας Καραγκιόζης.

 

 

Μερικές ακόμη αποδείξεις, για να ολοκληρωθεί έτσι ένας κύκλος άρθρων για τον Έλληνα Καραγιόζη…

Σε μια χώρα που λούζετε και δημιουργεί 300 ημέρες απ’ του ήλιου το φως, όπως η Ελλάδα.

Η σκιά έδωσε το δικό της παρόν. Ένα πράγματι μυστηριακό παρόν και έντυσε με την παρουσία των δρώμενων, τους λατρευτικούς της χώρους.

Την σκιά και το φως “λατρέψανε” πρώτοι οι αρχαίοι Έλληνες. Χρησιμοποιούσαν τις σκιές οι Ιερείς, για να παραστήσουν στα Ελευσίνια μυστήρια, τα δρώμενα που εξυπηρετούσαν το δραματικό τους μήνυμα. Οι τελετές αυτές είχαν σχέση με τη Δήμητρα και την Περσεφόνη, την γέννηση και το θάνατο, τη διαδοχή.
Μυστήρια, είχαν στις θρησκείες τους και οι λαοί της Ανατολής, ωστόσο, η εμφάνιση και η αναβίωση των μυστηριακών θρησκειών στις χώρες τους σχετίζεται με την εξάπλωση σ’ αυτές του ελληνιστικού πολιτισμού κατά τους χρόνους του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Η σκιά, συστηματοποιημένη σε θέατρο, για πρώτη φορά, συναντάται ν’ αναφέρεται σε γραπτή πηγή στην Κίνα τον 11ο αιώνα μ.Χ. και τον 12ο-13ο μ.Χ. αιώνα, οι Άραβες ανέπτυξαν ένα είδος θεάτρου σκιών. Από αυτή την εποχή μάλιστα, διασώζονται και κείμενα παιγμένων έργων του αραβικού θεάτρου σκιών.

Το θέατρο σκιών είναι ένα κατεξοχήν λαϊκό είδος θεάτρου και από εκεί αντλεί την θεματολογία του και την παράδοση του. Δυστυχώς για τους Τούρκους ποτέ δεν υπήρξε λαϊκό θέατρο ο «Καβουρτσάκ», όπως ήταν η τουρκική ονομασία του. Καραγκιόζη τον ονόμασαν οι Έλληνες. Διότι, τότε,(με την 400 χρόνων κατάκτηση), κορόιδευαν τον δυνάστη Οθωμανό.

Οι Έλληνες ζούσαν σε όλη την Βαλκανική και στο μεγαλύτερο μέρος της Ασιατικής πλευράς της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Το θέατρο σκιών (ο Καραγκιόζης) ήταν το δικό τους λαϊκό θέατρο ψυχαγωγίας. Οι Οθωμανοί Τούρκοι δημιούργησαν (μιμούμενοι τους Έλληνες), τον περιορισμένης σε αντρική κλίμακα Καβουρτσάκ – Καραγκιόζη με αστείες σεξιστικές αιχμές…. Ο Τούρκος Καβουρτσάκ – Καραγκιόζ, είχε μακρύ φαλό… κατά το μακρύ χέρι του Έλληνα Θερσίτη – Καραγκιόζη …

«Μέσα από τον παραδοσιακό Καραγκιόζη περνάει όλη η ιστορία του ελληνικού λαού. Είναι ο καθρέφτης της ελληνικής κοινωνίας. Για μας αποτελεί παράδοση. Για τους Τούρκους το θέμα είναι καθαρά οικονομικό…», τονίζει η κ. Μένια Σπαθάρη, διευθύντρια του Σπαθάρειου Μουσείου Θεάτρου Σκιών.

«Ο Καραγκιόζης είναι αναπόσπαστο κομμάτι του πολιτισμού μας», αναφέρει ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Γρηγόρης Δελαβέκουρας. Ο ίδιος συμπληρώνει πως, σύμφωνα με τη σχετική ενημέρωση που είχε από το υπουργείο Πολιτισμού, κατά τις αρχές της άυλης κληρονομιάς (που ορίζει η σύμβαση της UNESCO) «στο ίδιο αγαθό μπορούν να προσχωρήσουν δύο χώρες».

Ο Θερσίτης – Καραγκιόζης είχε πάντοτε τον ίδιο χαρακτήρα. Ποτέ δεν αλλαξοπίστησε, ποτέ δεν υποτάχτηκε. Μένει πάντα ο Έλληνας ομηρικός Θερσίτης. Πουθενά στον πλανήτη Γη, δεν θα βρούμε άλλον όμοιο σαν τούτον τον Έλληνα Καραγκιόζη!!!

 

Πηγή εικόνας: http://www.rodosevents.gr/UserFiles/images/30-10-2009-25.jpg

 

Άννα